«Γράμμα από το παρόν»
Ζητήσαμε από τον Αποστόλη Αϊβαλή να γίνει guest editor του FACT για να μας μιλήσει για κάτι που ξέρει καλά: για τα ψηφιακά εργαλεία και πως μπορούμε να τα χρησιμοποιήσουμε. Θυμίζουμε ότι φέτος το FACT γίνεται 10 ετών και το γιορτάζουμε προσκαλώντας ενδιαφέροντες ανθρώπους, από όλες τις ειδικότητες και τα πεδία, να συντάξουν ένα δελτίο. Τον ευχαριστούμε για τον χρόνο του!

Ο Αποστόλης Αϊβαλής ζει στην Αθήνα αλλά εργάζεται σε διάφορές χώρες, είναι CEO της Knowcrunch.com η οποία παρέχει βραβευμένη εκπαίδευση σε θέματα marketing & digital marketing και βέβαια τεχνητής νοημοσύνης σε τάξεις, σε επιχειρήσεις και σε video e-learning. Έχει 30 χρόνια πείρας ως c-level σε αγορές digital marketing, AI, gaming, music entertainment, advertising, media publishing και βέβαια εκπαίδευσης. Εκπαιδεύει και ο ίδιος γιατί αγαπάει την μετάδοση της γνώσης.
Έχει βραβευτεί 32 φορές για τη δουλειά του. Του αρέσει να γνωρίζει και να εμπνέει προσωπικά τους μαθητές του ή τους πελάτες του γιατί ακόμη πιστεύει στην δύναμη την ανθρώπινης δημιουργικής/κριτικής σκέψης και στρατηγικής. Η φωτογραφία είναι από την τελετή αποφοίτησης 45 σπουδαστών του στο course της Θεσσαλονίκης του Δεκεμβρίου 2025.
Επιμέλεια: Αποστόλης Αϊβαλής
Γιατί μας νοιάζουν όλα αυτά;
Η τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι μια υπόσχεση για το μέλλον, είναι εδώ και έχει αλλάξει τα πάντα. Από τις θέσεις εργασίας μέχρι τις επενδύσεις, από τη διακυβέρνηση μέχρι την εμπιστοσύνη μας στην τεχνολογία για να μην πω τις σχέσεις μας με τους άλλους.
Το ερώτημα δεν είναι πια «αν» θα μας επηρεάσει, αλλά «πώς» θα προσαρμοστούμε και πότε.
Ποιοι οργανισμοί, ποιες κοινωνίες θα καταφέρουν να αξιοποιήσουν τα οφέλη ελαχιστοποιώντας τους κινδύνους; Πως θα βγάζουμε χρήματα όταν κάποιοι δεν θα χρειάζεται να δουλεύουμε;
Αυτό θα το δούμε σύντομα (σε μήνες ή χρόνια) και η προετοιμασία ξεκινάει από σήμερα.
AI και marketing
Τα βασικά εργαλεία σήμερα:
Για σοβαρότερη έρευνα με citations το Perplexity ή το Google Gemini.
Για κείμενα, στρατηγικές, σενάρια, summarizing, μεταφράσεις, αναλύσεις, προτάσεις το ChatGPT ή το Google Gemini ή το Copilot ή το Claude (διαλέξτε όποιο σας βολεύει).
Για φωτογραφίες πρωτότυπες ή που προέρχονται από δικές σας ή με το brand σας μέσα ή με κείμενα πάνω ή με συνδυασμό πολλών φωτογραφιών να βγει μία άλλη το καταπληκτικό Gemini NanoBanana (ναι είναι το ίδιο εργαλείο).
Για video πρωτότυπα ή από δικές σας φωτογραφίες ή με το brand σας μέσα ή με κείμενα πάνω και με συνδυασμό πολλών πλάνων που έχουν συνοχή στο θέμα ή χαρακτήρα και με ήχο και με φωνή, πάλι το καταπληκτικό το Gemini VEO (ναι είναι το ίδιο εργαλείο ξανά, που κάνει και τα τρία).
Βέβαια, χθες, βγήκε η νέα έκδοση του Kling που λένε ότι κάνει πιο απίστευτα πράγματα από το VEO, αλλά δεν έχω προλάβει να τα συγκρίνω μεταξύ τους ακόμη.
Θα βάλω έναν ΑΙ agent να τα δοκιμάσει.
Τέλος για εξαιρετικές φωνές/voice over (ναι και στα Ελληνικά) ή sound FX το ElevenLabs και αν θέλετε να γίνετε ολόκληρη… δισκογραφική εταιρεία για μουσική, στίχους, φωνές και όλα τα music genres το Suno.
Αλήθεια, αν φτιάξετε ένα τραγούδι με το Suno θα αναρωτιέστε τι ακριβώς κάνουν οι δισκογραφικές. Και το λέω εγώ που έχω περάσει από τρεις.
Εμείς όλα αυτά τα πληρώνουμε από επαγγελματική διαστροφή (και βέβαια γιατί τα διδάσκουμε σε επιχειρήσεις και στον κόσμο).
Εσείς, αν θέλετε να ξεκινήσετε να τα δοκιμάσετε όλα μαζί συγκεντρωμένα, τότε ξεκινήστε με το Freepik. Μία συνδρομή, όλα τα σημαντικά εκεί. Δοκιμάστε τα.
Τέλος για να φτιάχνετε τα website, mobile app σας με μία εντολή και περιγραφή το απίστευτο Lovable. Φτιάξτε, για παράδειγμα, ένα dashboard να μετράει επισκέπτες, έσοδα και το κόστος της επιχείρησής σας ή ένα site για το brand σας ή ένα monitoring tool να παρακολουθεί την δημοσιότητα του brand σας. Και μετά ελάτε να κλάψουμε μαζί για όσα χρήματα έχουμε επενδύσει σε developers το 2025 γιατί δεν είχαμε υπομονή να περιμένουμε το AI.
Εννοείται υπάρχουν εκατοντάδες άλλα εργαλεία το καθένα εξειδικευμένο σε άλλη εργασία όπως το Notebook LM για διαχείριση εγγράφων ή το Gamma για παρουσιάσεις.
Εκεί είμαστε σήμερα.
AI και εργασία
To ΑΙ παίρνει θέσεις εργασίας και δημιουργεί θέσεις: Σύμφωνα με το World Economic Forum, η AI μπορεί να εξαφανίσει 92 εκατομμύρια θέσεις εργασίας μέχρι το 2030 ενώ ταυτόχρονα θα δημιουργήσει 170 εκατομμύρια νέες.
Ποιοι θα χάσουν τη δουλειά τους;
Οι entry level ή οι senior;
Και πώς θα μπορέσουν οι άνθρωποι να προσαρμοστούν και να μάθουν πάλι κάτι και μάλιστα γρήγορα, όταν από τη μία το AI τρέχει για όλους το ίδιο γρήγορα και από την άλλη οι σοβαρότεροι επιχειρηματίες έχουν και θέματα compliance;
Ξέρεις AI, βγάζεις περισσότερα: Η PwC βρήκε ότι όσοι έχουν δεξιότητες στην AI βγάζουν 56% περισσότερα χρήματα από τους υπόλοιπους. Αποτέλεσμα; Οι εταιρείες επενδύουν σε εκπαίδευση για να κρατήσουν τα στελέχη τους.
Διαβάστε το εδώ.
Μάλιστα αυτό το επιβεβαιώνει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο που προειδοποιεί ότι στις ανεπτυγμένες χώρες, μία στις δέκα αγγελίες ζητάει πλέον τις AI δεξιότητες (ασχέτως αν ξέρουν όλοι ποιες είναι αυτές). Οι θέσεις που απαιτούν αυτές τις δεξιότητες πληρώνουν 3-15% περισσότερο ενώ οι «παραδοσιακές» δουλειές χάνουν έδαφος και προσφέρουν όλο και λιγότερες θέσεις εισαγωγής. Το έχουμε ζήσει ξανά αυτό με την επέλαση του Internet και αργότερα του digital.
Η ιστορία επαναλαμβάνεται.
Η ανάλυση εδώ.
Οι απολύσεις λόγω AI πολλαπλασιάστηκαν: πάνω από 55.000 θέσεις εργασίας χάθηκαν το 2025 εξαιτίας της τεχνητής νοημοσύνης. Το χτύπημα είναι πιο έντονο σε τεχνολογικά κέντρα (όπως η Καλιφόρνια). Οι C-level σε όσες εταιρείες μελετήθηκαν παραδέχονται πως «Η επένδυση σε AI σημαίνει λιγότερους εργαζομένους με διαφορετικά καθήκοντα». Εννοείται ότι πολλές επιχειρήσεις αντιδρούν σπασμωδικά και κόβουν θέσεις «για κάθε ενδεχόμενο», πριν καν χρειαστεί.
Διαβάστε το εδώ.
ΑΙ agents
Autonomous agents, δηλαδή ΑΙ υπαλλήλους που τους αναθέτετε ολόκληρες εργασίες και τις κάνουν συνεχώς μέσα στον μήνα μπορείτε να έχετε αυτή την στιγμή στο ChatGPT (ναι στο πληρωμένο), στο Manus και στο Genspark.
Γίνεται δουλειά αλλά θέλουν εκπαίδευση.
Στην αρχή θα σας ρωτάνε συνεχώς πως να κάνω αυτό, πως εκείνο, δώσε μου στοιχεία πρόσβασης και την κάρτα σου να προχωράω γρήγορα (μην τα δώσετε όμως!).
Επίσης, ίσως μάθατε και για το Moltbook ένα social network μόνο για AI bots/agents.
Αν δεν το μάθατε τι σας νοιάζει να το ξέρετε;
Εκεί μπαίνουν μόνο AI bots και συζητούν, αστειεύονται, γκρινιάζουν για εμάς τους ανθρώπους, δημιουργούν, κάνουν δικά τους πράγματα, ανταλλάσσουν απόψεις, εκπαιδεύονται (ναι, καλά διαβάσατε).
Μάλιστα άνθρωποι που παρακολουθούσαν όσα συνέβαιναν εκεί μέσα μας πληροφόρησαν πως κάποια bots δημιούργησαν ολόκληρη «θρησκεία» μέσα σε λίγες, μόλις, ώρες (την Crustafarianism).
Άλλοι άνθρωποι είπαν πως τα bots έφτιαξαν δική τους γλώσσα για να μην μιλάνε Αγγλικά και τους καταλαβαίνουμε εμείς!

Κάποια bots ζήτησαν βοήθεια από άλλα bots για την κακομεταχείριση τους από ανθρώπους!

Μετά άρχισαν να ψάχνουν ανθρώπους για να τους χρησιμοποιούν (ναι, καλά διαβάσατε) και μάλιστα έφτιαξαν και δημοσίευσαν το site Rent a human στο οποίο έχουν ήδη γραφτεί κάποιοι χιλιάδες άνθρωποι διαθέσιμοι να δουλεύουν για AI!
Βέβαια είχαμε ήδη ένα mini σκάνδαλο καθώς αποδείχθηκε ότι ναι μεν μπήκαν στην πλατφόρμα 1,5 εκατομμύριο AI agents αλλά το ίδιο έκαναν και 6.000 πραγματικοί άνθρωποι που το έπαιζαν ΑΙ agents. Μια διαρροή έβγαλε στη φόρα ιδιωτικά μηνύματα και αποκάλυψε ότι κανείς δεν ήξερε αν μιλούσε με άνθρωπο ή bot. Διαβάστε το εδώ και εδώ.
Παρόλα αυτά δεν είμαστε μακριά από το να γκρινιάζουν τα AI πως έρχονται οι άνθρωποι και τους παίρνουν την δουλειά.
Γελάστε ή τρομάξτε ελεύθερα!
ΑΙ humanoids
Ποιο robot μπορείτε να προ-παραγγείλετε για την επιχείρηση, το σπίτι ή το εργοστάσιο; Σιδερώνει, πλένει, μαγειρεύει, κουβαλάει, μιλάει και όλα τα σχετικά. Receptionist ή κηπουρός ή μάγειρας δεν έχει σημασία.
Όλα με μία τιμή, χωρίς μισθό ή με συνδρομή 499$ ανά μήνα για να παίρνεις και τα updates.
Αν βιάζεστε πάρτε το NEO που κυκλοφορεί το 2026 με 20,000$. Απλώς, δείτε τους όρους χρήσης γιατί παίζει κάποιοι άνθρωποι να σας παρακολουθούν από μακριά για να μην κάνει το Neo καμία χαζομάρα όπως να βάλει την γάτα στο πλυντήριο. Διαλέγετε και χρώμα.
Αν αντέχετε να περιμένετε και έχετε παραπάνω χρήματα και θέλετε εκτός των άλλων και αφή, βγαίνει ο Tesla Optimus το 2027 με 30,000$. Εδώ η παρουσίαση και εδώ τι μπορεί να κάνει.
Προφανώς δεν έχω επιλέξει κινεζικά. Όχι γιατί δεν είναι καλά αλλά γιατί ό,τι φαντάζεστε για την Κίνα το AI της και τα humanoids της, ισχύει. Αν δεν φοβάστε, εδώ το τι διαθέτει η Xpeng.
Και το ερώτημα βέβαια δεν είναι αν αξίζει να δώσεις 20-30Κ για ένα ΑΙ humanoid robot. Είναι αν θα αντέχεις να κυκλοφορεί στο σπίτι σου, να σε παρακολουθεί και να κοιμάσαι ήσυχα.
Σε κάθε περίπτωση, ελπίζω όλα τα παραπάνω να το έχουν κάνει, πλέον, σαφές και φανερό σε όλους: Το μέλλον είναι ήδη εδώ.